مقایسه چیلر و VRF: کدام سیستم برای پروژه شما مناسب‌تر است؟

پاسخ کوتاه: هیچ‌کدام از این دو سیستم همیشه «بهتر» نیست. VRF معمولاً برای ساختمان‌های کوچک تا متوسط، چندزونه و با بار متغیر مناسب‌تر است. چیلر برای ظرفیت‌های بزرگ، بارهای سنگین و پایدار، پروژه‌های صنعتی و ساختمان‌هایی با تهویه مرکزی انتخاب قوی‌تری است. در این مقاله، این دو سیستم را از نظر ظرفیت، مصرف انرژی، هزینه، نگهداری، مصرف آب و ایمنی مبرد با استناد به منابع معتبر مقایسه کرده‌ایم.

پاسخ سریع به چهار پرسش اصلی

پرسش	پاسخ کوتاه	عامل تعیین‌کننده
کدام سرمای بیشتری می‌دهد؟	چیلر، از نظر حداکثر ظرفیت هر دستگاه یا سیستم	مقیاس پروژه و بار هم‌زمان
کدام هزینه بیشتری دارد؟	به اندازه پروژه بستگی دارد؛ عدد قطعی عمومی وجود ندارد	زیرساخت مرکزی در برابر تعداد یونیت و لوله‌کشی مبرد
کدام اقتصادی‌تر است؟	VRF در پروژه‌های کوچک و متوسط با بار متغیر؛ چیلر در پروژه‌های بزرگ با ساعات کار طولانی	تعرفه انرژی، ساعات کار، بار جزئی
کدام سازگارتر با محیط زیست است؟	پاسخ مطلق ندارد	برق سالانه، نوع و مقدار مبرد، مصرف آب، عمر تجهیزات

چیلر چیست و چگونه کار می‌کند؟

چیلر دستگاهی است که با چرخه تبرید، گرمای آب (یا سیال واسط) را می‌گیرد و به محیط بیرون می‌دهد. آب سردشده با پمپ و لوله‌کشی به فن‌کویل‌ها، هواسازها و کویل‌های سرمایشی می‌رسد. در چیلر، مبرد وارد فضاهای ساختمان نمی‌شود؛ مبرد در دستگاه مرکزی می‌ماند و «آب سرد» سرمایش را توزیع می‌کند.

• اجزای اصلی: کمپرسور، کندانسور، شیر انبساط، اواپراتور، مدار مبرد و مدار آب سرد
• بر اساس دفع حرارت: چیلر هواخنک (دفع گرما با فن و هوای محیط) و چیلر آب‌خنک (با مدار آب کندانسور و برج خنک‌کننده)
• بر اساس کمپرسور: اسکرال، اسکرو و سانتریفیوژ؛ برای ظرفیت‌های بالا اسکرو و سانتریفیوژ رایج‌ترند
• چیلر جذبی: به‌جای کمپرسور برقی از گرما (آب داغ، بخار یا گازهای خروجی) استفاده می‌کند. COP حرارتی مدل تک‌اثره معمولاً کمتر از ۱ و مدل دواثره بیشتر از ۱ است و نمی‌شود آن را مستقیم با COP چیلر برقی مقایسه کرد [۹].

VRF چیست و چگونه کار می‌کند؟

VRF مخفف Variable Refrigerant Flow به معنی «جریان متغیر مبرد» است. یک یا چند یونیت خارجی از طریق لوله‌کشی مبرد به چندین یونیت داخلی وصل می‌شوند و مقدار مبرد هر یونیت داخلی بر اساس نیاز همان فضا تنظیم می‌شود. وزارت انرژی آمریکا VRF را سیستم اسپلیت چندگانه‌ای با یک مدار مبرد مشترک تعریف می‌کند که دست‌کم یک کمپرسور دور متغیر و چند یونیت داخلی با کنترل مستقل دارد [۱].

• یونیت خارجی: کمپرسورها و مبدل حرارتی (بیشتر هواخنک؛ مدل آب‌خنک هم وجود دارد) [۲]
• یونیت‌های داخلی: کاستی، کانالی، دیواری، سقفی یا زمینی
• VRF هیت‌پمپ: همه یونیت‌ها هم‌زمان در یک حالت (سرمایش یا گرمایش) کار می‌کنند.
• VRF بازیابی حرارت: بعضی فضاها هم‌زمان سرمایش و بعضی گرمایش می‌گیرند و گرمای یک فضا به فضای دیگر منتقل می‌شود [۲].

برای آشنایی بیشتر، مقاله مزایا و معایب سیستم VRF را هم ببینید.

تفاوت کلیدی در یک جمله: چیلر سرمایش را با «آب» به ساختمان می‌رساند؛ VRF همین کار را با «مبرد» انجام می‌دهد.

تفاوت ساختاری چیلر و VRF

موضوع	چیلر	VRF
سیال انتقال سرما	آب سرد (یا آب و گلایکول)	مبرد
محل تولید سرمایش	موتورخانه یا تجهیزات مرکزی (هواخنک: بام یا محوطه)	یونیت‌های خارجی
کنترل دما	با شیرها، فن‌کویل‌ها و هواسازها	مستقل برای هر یونیت داخلی
هوای تازه	معمولاً با هواساز مرکزی	سیستم جداگانه لازم است [۲]
مقیاس ظرفیت	بسیار بالا	ماژولار؛ محدودتر برای هر سیستم
برج خنک‌کننده	فقط در چیلر آب‌خنک	ندارد (مدل هواخنک)
فضای موتورخانه	معمولاً لازم است	معمولاً کوچک یا غیرضروری
گرمایش	چیلر هیت‌پمپ یا سیستم جداگانه	داخلی، در مدل هیت‌پمپ
پیچیدگی اصلی	تجهیزات مرکزی و شبکه آب	لوله‌کشی مبرد و کنترل‌ها

کدام سیستم سرمای بیشتری می‌دهد؟

پاسخ به ظرفیت دستگاه و طراحی پروژه بستگی دارد، نه فقط به نام سیستم. برای نمونه، یک یونیت خارجی VRF سری Midea V8 (۸ تا ۴۰ اسب) ظرفیتی بین ۲۵٫۲ تا ۱۱۲ کیلووات دارد و سیستم ترکیبی Midea V5 X تا حدود ۲۷۶ کیلووات و حداکثر ۶۴ یونیت داخلی را پوشش می‌دهد [۶]. در مقابل، یک چیلر سانتریفیوژ آب‌خنک می‌تواند به‌تنهایی چند هزار تن تبرید ظرفیت داشته باشد (هر تن تبرید تقریباً ۳٫۵۱۷ کیلووات است).

• برای یک طبقه، دفتر، فروشگاه یا هتل کوچک، VRF می‌تواند کاملاً کافی باشد.
• برای مجتمع‌های بزرگ، بیمارستان‌ها، مراکز داده، کارخانه‌ها و پروژه‌های چندهزارمترمربعی، چیلر معمولاً گزینه منطقی‌تری است.
• VRF را می‌شود با افزودن ماژول بزرگ کرد، اما تعداد یونیت‌ها، طول لوله، مقدار مبرد و پیچیدگی کنترل هم بالا می‌رود و با بلند شدن مسیر لوله، انرژی لازم برای گردش مبرد بیشتر می‌شود [۲].
• ظرفیت واقعی VRF به دمای بیرون، طول لوله، اختلاف ارتفاع و نسبت ترکیب یونیت‌ها بستگی دارد و ضرایب تصحیح آن در کاتالوگ سازنده آمده است [۶].

مصرف انرژی: مقایسه منصفانه

برای مقایسه منصفانه باید مصرف کل سیستم را دید، نه فقط دستگاه اصلی. هر دو سیستم در جای درست خودشان می‌توانند بسیار کم‌مصرف باشند.

صرفه‌جویی VRF از کجا می‌آید؟

• کمپرسور دور متغیر و بازده بالا در بار جزئی [۲]
• انرژی کمتر فن، به‌دلیل حذف بخش زیادی از کانال‌کشی [۲]
• نبود پمپ آب سرد، پمپ کندانسور و فن برج (در مدل هواخنک)
• بازیابی حرارت بین زون‌ها در مدل بازیابی حرارت [۲]

در محاسبه مصرف چیلر چه چیزهایی باید بیاید؟

کمپرسور چیلر، پمپ‌های آب سرد و کندانسور، فن برج خنک‌کننده (در آب‌خنک)، هواسازها و فن‌کویل‌ها و سیستم کنترل. مقایسه فقط با COP دستگاه گمراه‌کننده است: در مثالی که گزارش آزمایشگاه ملی PNNL آورده، چیلر به‌تنهایی کم‌مصرف‌تر از VRF بود، اما با احتساب پمپ‌ها و هواساز، بازده کل سیستم VRF بالاتر شد. خود گزارش تأکید می‌کند این فقط یک نمونه است و هر پروژه باید جداگانه بررسی شود [۲].

اعداد راندمان (فقط دستگاه، بدون پمپ و برج)

تجهیز	شرایط	حدود kW/ton
چیلر هواخنک	بار کامل، سطح مرجع FEMP	۱٫۱ تا ۱٫۲۴ [۳]
چیلر هواخنک	IPLV (بار جزئی)، سطح مرجع FEMP	۰٫۶۹ تا ۰٫۸۸ [۳]
چیلر آب‌خنک سانتریفیوژ	بار کامل، سطح مرجع FEMP	۰٫۵۰ تا ۰٫۷۰ [۳]
چیلر آب‌خنک سانتریفیوژ	IPLV، سطح مرجع FEMP	۰٫۳۷ تا ۰٫۵۵ [۳]
VRF هواخنک	IEER ۱۶ تا ۲۰ (فهرست AHRI، ۲۰۱۲)	۰٫۶ تا ۰٫۷۵ [۲]

این شاخص‌ها با روش‌های تست متفاوت (AHRI 550/590 برای چیلر و AHRI 1230 برای VRF) به دست آمده‌اند، پس فقط راهنما هستند. مدل‌های جدیدتر معمولاً از اعداد ۲۰۱۲ بهترند.

صرفه‌جویی VRF در مطالعات

• در مقایسه با سیستم VAV با چیلر آب سرد، میانگین حدود ۳۴٪ کاهش هزینه انرژی گزارش شده است [۲].
• شبیه‌سازی در ۱۶ اقلیم آمریکا، نسبت به سیستم RTU-VAV، ۱۵ تا ۴۲٪ صرفه‌جویی انرژی محل نشان داد؛ اقلیم‌های گرم و معتدل درصد بیشتری داشتند [۱۰].
• دامنه مطالعات جمع‌آوری‌شده ۵ تا ۵۷٫۹٪ است و میانگین معقول حدود ۲۰٪ برآورد شده است [۲].

احتیاط: گزارش PNNL فقط یک مورد اندازه‌گیری واقعی پیدا کرد و بیشتر اعداد از شبیه‌سازی یا اطلاعات سازندگان است. سیستم‌های متعارف بهینه‌شده (مثلاً چیلر با درایو دور متغیر و هواساز بهینه) هم می‌توانند صرفه‌جویی مشابهی بدهند [۲]. این درصدها را نباید به همه پروژه‌ها تعمیم داد.

مقایسه هزینه اولیه

هزینه اولیه فقط قیمت دستگاه نیست؛ لوله‌کشی، برق، کنترل، نصب، هوای تازه، عایق‌کاری و راه‌اندازی را هم شامل می‌شود.

اقلام هزینه VRF	اقلام هزینه چیلر
یونیت‌های خارجی	خود چیلر
یونیت‌های داخلی متعدد	پمپ‌های آب سرد و کندانسور
لوله‌کشی مسی مبرد و عایق	برج خنک‌کننده (در آب‌خنک)
کنترلرها و شبکه ارتباطی	لوله‌کشی آب سرد، مخزن انبساط و متعلقات
جعبه‌های انشعاب و بازیابی حرارت	هواساز یا فن‌کویل
سیستم هوای تازه مستقل	موتورخانه، تابلو برق و کنترل
تست فشار، وکیوم و شارژ مبرد	تصفیه آب و نگهداری برج

• در مطالعات آمریکایی، هزینه اضافی VRF نسبت به VAV با چیلر آب سرد بین حدود ۰ تا ۲۲٪ گزارش شده و میانگین محاسبه‌شده PNNL حدود ۸٪ است [۲].
• چیلر هواخنک برج ندارد و هزینه نصب و نگهداری را کم می‌کند، اما از چیلر آب‌خنک کم‌بازده‌تر است [۳].
• VRF ممکن است ارتفاع طبقه یا فضای مکانیکی لازم را کم کند و فضای قابل‌فروش آزاد کند؛ این صرفه‌جویی هم باید در مقایسه بیاید [۲].

این اعداد مربوط به بازار آمریکاست. برآورد نهایی برای پروژه شما باید با متره و قیمت روز تجهیزات در ایران انجام شود.

بهره‌برداری، نگهداری و عمر مفید

مورد	چیلر	VRF
کمپرسور	متمرکز و تخصصی	تعداد بیشتر و ماژولار؛ نگهداری کمپرسور واحد خارجی کم است [۲]
پمپ، برج و تصفیه آب	در آب‌خنک لازم است	ندارد
فیلتر و کویل	در هواساز و فن‌کویل	در یونیت‌های داخلی متعدد، به‌اضافه تخلیه آب چگالش [۲]
عیب‌یابی	متمرکزتر	تشخیص خودکار داخلی؛ نیاز به تکنسین آموزش‌دیده [۲]
اثر خرابی	بسته به تعداد چیلر؛ چند چیلر افزونگی می‌دهد	معمولاً فقط بخشی از ساختمان
عمر مفید	میانه عمر چیلر سانتریفیوژ بیش از ۲۵ سال [۴]	داده مستقل نیست؛ PNNL حدود ۱۵ سال فرض کرده [۲]

عمر واقعی هر دو سیستم به کیفیت نصب، نگهداری، بار کاری و شرایط محیطی بستگی دارد. برای نکات نگهداری چیلر، مقاله سرویس و نگهداری چیلر را ببینید.

مصرف آب و برق

• پروژه کوچک و چندزونه با بار جزئی: VRF به‌دلیل کنترل منطقه‌ای و نبود پمپ‌ها می‌تواند برق کمتری مصرف کند.
• پروژه بزرگ با بار بالا: چیلر آب‌خنک پربازده معمولاً برق کمتری به ازای هر واحد سرمایش مصرف می‌کند؛ چیلر هواخنک به‌طور محسوس کم‌بازده‌تر است [۳].
• مصرف آب: بر اساس راهنمای EPA، در برج خنک‌کننده حدود ۶٫۸ لیتر آب به ازای هر تن‌ساعت سرمایش تبخیر می‌شود [۸]. یعنی یک چیلر ۵۰۰ تنی در ۱۰ ساعت کار با بار کامل، حدود ۳۴ مترمکعب آب فقط برای تبخیر لازم دارد.
• VRF هواخنک و چیلر هواخنک برج ندارند و آب بسیار کمتری مصرف می‌کنند [۳].

نتیجه: از نظر مصرف آب، VRF و چیلر هواخنک برتری دارند. از نظر برق در بارهای بزرگ، چیلر آب‌خنک می‌تواند بهتر باشد. در شهرهای کم‌آب مثل تهران، هزینه و محدودیت تأمین آب باید در تحلیل وارد شود.

مبرد، نشتی و ایمنی

مبرد	GWP (پتانسیل گرمایش جهانی)	کاربرد رایج
R-410A	۲۰۸۸	VRF و اسپلیت‌های قدیمی‌تر [۷]
R-32	حدود ۶۷۵	VRF و اسپلیت‌های جدیدتر، رده A2L [۱۱]
R-454B	حدود ۴۶۵	VRF جدید بازار آمریکا، رده A2L [۷]
R-134a	۱۴۳۰	چیلرهای رایج [۱۱]
R-513A	حدود ۶۳۰	چیلر، جایگزین R-134a [۷]

• در چیلر، بیشتر مبرد در دستگاه مرکزی (محوطه یا موتورخانه) است. در VRF، مبرد در شبکه لوله و یونیت‌های داخل فضاهای اشغال‌شده می‌چرخد [۲].
• استاندارد ASHRAE 15 سیستم VRF را «سیستم مستقیم» طبقه‌بندی می‌کند، چون نشت مبرد می‌تواند وارد فضای اشغال‌شده شود. مقدار مبرد هر مدار مستقل نباید در کوچک‌ترین فضا از حد RCL استاندارد ASHRAE 34 بیشتر شود و در ساختمان‌هایی مثل بیمارستان این حد سخت‌گیرانه‌تر است [۵].
• راه‌حل‌های طراحی: تقسیم به چند سیستم کوچک‌تر، شیرهای ایزوله، دریچه انتقال هوا، آشکارساز نشت و تهویه [۲، ۵].

هوای تازه: نکته‌ای که اغلب فراموش می‌شود

VRF به‌تنهایی سیستم تهویه کامل ساختمان نیست. VRF هوای داخل را به‌صورت گردشی سرد یا گرم می‌کند و هوای تازه باید جداگانه تأمین شود؛ مثلاً با هواساز هوای تازه، دستگاه DOAS، تجهیزات بازیابی انرژی یا فن‌های اگزاست و هوای جبرانی [۲]. چیلر هم خودش هوای تازه تولید نمی‌کند، اما به‌راحتی با هواساز مرکزی، فیلتراسیون حرفه‌ای و بازیابی انرژی ترکیب می‌شود. در ساختمان‌های پرتراکم مثل بیمارستان، مدرسه و مراکز تجاری، طراحی هوای تازه باید مطابق مقررات پروژه (مثل ASHRAE 62.1) انجام شود.

هر سیستم برای چه پروژه‌هایی مناسب است؟

VRF را انتخاب کنید اگر…	چیلر را انتخاب کنید اگر…
پروژه چندزونه و دارای اتاق‌های مستقل است	ظرفیت سرمایش بالاست
کنترل جداگانه هر فضا اهمیت دارد	ساختمان بزرگ یا چندساختمانی است
پروژه کوچک یا متوسط است (اداری، هتل، مسکونی لوکس، کلینیک)	بار سرمایشی در بیشتر ساعات زیاد و پایدار است
سرعت اجرا مهم است	پروژه مرکز داده، بیمارستان بزرگ یا کارخانه است
فضای موتورخانه محدود است	هوای تازه و فیلتراسیون مرکزی اهمیت دارد
ساختمان در حال بازسازی است یا کانال و موتورخانه ندارد	سرمایش ۲۴ ساعته و افزونگی لازم است
به سرمایش و گرمایش هم‌زمان نیاز است	امکان ساخت موتورخانه و شبکه آب سرد وجود دارد
مصرف آب باید حداقل باشد	پروژه برای چند دهه بهره‌برداری طراحی شده است

جدول مقایسه نهایی

معیار	VRF	چیلر
ظرفیت سرمایش	کم تا متوسط؛ افزایش با ماژول	متوسط تا بسیار زیاد
پروژه‌های بزرگ	محدودتر	بسیار مناسب
کنترل اتاق‌به‌اتاق	بسیار خوب	خوب، وابسته به ترمینال‌ها
بار ثابت و سنگین	مناسب، اما نه همیشه اقتصادی	معمولاً مناسب‌تر
هزینه اولیه پروژه کوچک	معمولاً مناسب‌تر	معمولاً بالاتر
مصرف آب	بسیار کم	هواخنک کم؛ آب‌خنک بیشتر
موتورخانه	معمولاً ندارد	معمولاً دارد
هوای تازه	سیستم جداگانه لازم است	معمولاً با هواساز یکپارچه می‌شود
عمر مفید	داده مستقل ندارد؛ فرض حدود ۱۵ سال	میانه سانتریفیوژ بیش از ۲۵ سال
سرعت نصب	بالا	متوسط تا کمتر
بازسازی	معمولاً بسیار مناسب	وابسته به زیرساخت موجود
صنعت	محدودتر	معمولاً مناسب‌تر

چک‌لیست انتخاب برای مهندسان و پیمانکاران

پیش از انتخاب، این موارد باید محاسبه و مستند شوند:

1. بار سرمایشی و گرمایشی ساعتی
2. مساحت، تعداد طبقات و تعداد زون‌ها
3. الگوی حضور و بهره‌برداری
4. نیاز به هوای تازه
5. دمای طرح تابستان و زمستان
6. امکان نصب برج خنک‌کننده و دسترسی به آب
7. فضای موتورخانه
8. محدودیت طول و ارتفاع لوله‌کشی مبرد
9. سطح صدای مجاز و امکان تأمین برق
10. نوع مبرد، مقدار شارژ و مقررات ایمنی
11. نیاز به افزونگی و کارکرد اضطراری
12. تخصص تیم نصب و تعمیرات و هزینه قطعات یدکی
13. برنامه توسعه آینده ساختمان
14. هزینه چرخه عمر، نه فقط قیمت خرید: هزینه اولیه، انرژی، آب، نگهداری و عمر مفید را با هم ببینید.

سؤالات متداول

آیا VRF همیشه از چیلر کم‌مصرف‌تر است؟

نه. VRF در پروژه‌های چندزونه با بار متغیر معمولاً کم‌مصرف‌تر است، اما در پروژه‌های بزرگ با بار سنگین و پایدار، چیلر آب‌خنک پربازده می‌تواند برق کمتری به ازای هر واحد سرمایش مصرف کند. مقایسه درست باید بر اساس مصرف کل سیستم و برای همان پروژه انجام شود.

برای یک ساختمان اداری ۵ طبقه کدام بهتر است؟

در ساختمان اداری متوسط با فضاهای مستقل و بار متغیر، VRF معمولاً گزینه اقتصادی‌تری است. اما اگر ساختمان به هوای تازه مرکزی نیاز جدی دارد یا قرار است بعداً توسعه پیدا کند، چیلر هم باید بررسی شود.

اگر ساختمان چیلر قدیمی دارد، بهتر است به VRF تغییر دهیم؟

اگر لوله‌کشی آب سرد و ترمینال‌ها سالم باشند، معمولاً تعویض چیلر ساده‌تر و ارزان‌تر از تبدیل کل سیستم به VRF است. در بازسازی ساختمان‌هایی که موتورخانه یا کانال ندارند، VRF اغلب انتخاب بهتری است [۲].

آیا VRF هوای تازه هم تأمین می‌کند؟

خیر. VRF هوای داخل را گردشی سرد یا گرم می‌کند و برای هوای تازه باید سیستم جداگانه‌ای مثل هواساز هوای تازه یا DOAS طراحی شود.

عمر مفید چیلر و VRF چقدر است؟

بر اساس هندبوک ASHRAE، میانه عمر چیلر سانتریفیوژ بیش از ۲۵ سال است [۴]. برای VRF داده مستقل منتشر نشده و گزارش PNNL حدود ۱۵ سال فرض کرده است [۲]. عمر واقعی به کیفیت نصب و نگهداری بستگی دارد.

جمع‌بندی

VRF راهکاری انعطاف‌پذیر، کم‌مصرف در بارهای متغیر و مناسب ساختمان‌های چندزونه، متوسط و بازسازی‌شده است. چیلر راهکاری مرکزی، بادوام و مقیاس‌پذیر برای ساختمان‌های بزرگ، بارهای سنگین، پروژه‌های صنعتی و مراکز داده است. انتخاب درست فقط با محاسبه بار حرارتی و هزینه چرخه عمر همان پروژه ممکن است؛ این مقاله جای طراحی مهندسی را نمی‌گیرد.

برای انتخاب سیستم مناسب پروژه‌تان، با کارشناسان فنی تهویه زئوس تماس بگیرید. ما تأمین‌کننده تخصصی چیلر و سیستم‌های VRF برند Midea هستیم و در انتخاب ظرفیت و نوع سیستم کنارتان هستیم.

نویسنده: سام حقیقت، واحد تحقیقات فنی تهویه زئوس. اعداد فنی با منابع بین‌المللی تطبیق داده شده‌اند و پیش از استفاده در پروژه باید با کاتالوگ به‌روز و شرایط اقلیمی پروژه مقایسه شوند.

منابع

1. U.S. Department of Energy. Energy Conservation Program: Test Procedure for VRF Multi-Split Systems, 2022. Federal Register
2. Thornton B., Wagner A. Variable Refrigerant Flow Systems. PNNL-21548, 2012. PNNL
3. U.S. DOE FEMP. Purchasing Energy-Efficient Electric Chillers. energy.gov
4. ASHRAE Handbook, HVAC Applications: Economic Analyses and Life-Cycle Costs. ASHRAE
5. ASHRAE Standard 15-2019, Addenda g and m. ASHRAE
6. Midea Building Technologies. V8 Series VRF (8HP–40HP) and V5 X VRF Systems. Midea
7. U.S. EPA. Technology Transitions GWP Reference Table. EPA
8. U.S. EPA WaterSense. Water Efficiency Management Guide: Mechanical Systems. EPA
9. U.S. DOE. CHP Technology Fact Sheet: Absorption Chillers. energy.gov
10. Kim D. et al. Evaluation of energy savings potential of VRF from VAV in the U.S. climate locations. Energy Reports, 2017. ORNL
11. ACEEE Summer Study 2024. Low-GWP HVAC Refrigerant Regulations and Technologies in US and Global Markets. ACEEE